تبلیغات


Notice: Use of undefined constant select - assumed 'select' in /home/damoon/domains/damoonclub.ir/public_html/components/com_content/content.php on line 11

اصول کوله چینی در کوهنوردی

اصول كوله چينی دركوهنوردی

تهيه ، تنظيم و گردآوري : فرزين غلامين

مربي فدراسيون كوهنوردي و صعودهاي ورزشي ج.ا.ا


دسته بندي كوله ها از نظر جنسیت :

جنسیت فاکتور بسیار مهمی است چرا که فیزیک بدنی آقایان با خانم ها تفاوت فاحشی دارد و به همین دلیل شرکت های معتبر، کوله هایی ویژه بانوان و آقايان طراحی میکنند. خانمها عموما نسبت به آقایان استخوان بندی ریز تر و ظریف تری دارند، شکل پایین تنه و خصوصا، فیزیک استخوان لگن آنها متفاوت است و سرشانه های بزرگی ندارند. کوله های مناسب خانم ها با علایمی مثل women - lady - SL و اشکالی مثل گل شیپوری مشخص میشود که بستگی به کمپانی سازنده دارد. البته آقایانی هم که دارای استخوان بندی ریزتری هستند می توانند از این نوع کوله ها استفاده کنند.


تقسيم بندي كوله ها از نظرحجم :

حجم یا همان لیتر، باریست که شما میخواید درون کوله قرار بدهید. با این وجود میزان حجم باری که درون یک کوله می توان قرار داد به دو واحد مختلف لیتر ویا اینچ مکعب بیان می شود. در واقع حجم دقیق یک کوله با واحد اینچ مکعب تعیین می شود، اما به دلیل قابل فهم بودن برای همه، آن را به واحد لیتر تبدیل کرده و بیان می کنند و اینکه بعضی وقتها میشنویم حجم کوله مثلا ۶۰ لیتری دقیقا ۶۰ لیتر نیست به خاطر همین تبدیل است که ممکن است پس از تبدیل، عددی مثل 83/59 شود و دقیقا حجم ۶۰ لیتر را به ما ندهد ولی هیچ کجا حجم کوله به لیتر را به صورت اعشار بیان  نمی کنند .نکته مهم بعدی اینه که برخی کوله ها به خصوص شرکت های آمریکایی دارای سایز بندی :

small – medium – large در کوله ها هستند که بین این سایز بندی ها شاهد اختلاف یک يا دو لیتر هستیم اما از آنجا که در ایران اکثرا محصولات کشورهای اروپایی در بازار موجود است، با این مسایل کمتر مواجه میشويم.گذشته از اینها میدانيم که حجم مناسب، به عواملی مثل: مدت زمان برنامه، فصل اجرا و نهایتا حجم وسایل یا بار کاربر بستگی دارد که بسته به این عوامل، کوله ها اندازه و اشکال متفاوتی دارند.برای مثال کوله ای که برای یک برنامه یک روزه در تابستان استفاده میشود با کوله ای که برای اجرای برنامه چندین روزه در زمستان استفاده میشود، از نظر حجم قابل مقایسه نیستند. حجم وسایل در زمستان از سایر فصلها بیشتربوده و هرچه وسایل حرفه ای تر و کم حجم تر باشد به کوله کوچکتری نیاز داریم. با توجه به توضيحات فوق مي توان كوله ها را بطور خلاصه به صورت زير دسته بندي كرد:

۱۵ لیتری –  برای حمل وسایل مختصر، معروف به کوله قله.

۲۵ الی ۴۰ –  برنامه های یک روزه در فصول مختلف.

۴۰ الی ۶۵ –  برای برنامه های ۲ روزه و چند روزه.

۶۵ الی ۸۰ –  جهت اجرای برنامه های ویژه چند روزه در فصول مختلف.


(1)

اندازه کوله پشتی:

اندازه کوله باید متناسب قد شما باشد. اگر قد کوله برای شما کوتاه باشد فشار وزن کوله بیشتر در قسمت میانی کمر قرار میگیرد که در مدت زمان طولانی باعث درد در قسمت میانی کمر شما خواهد شد و اگر قد کوله بلند باشد روی عضلات سرینی قرار میگیرد و مانع در حرکت مناسب شما خواهد شد و تعادلتان را بهم خواهد زد. قبل از خرید کوله پشتی باید به این نکته دقت کنید، چیزی که کمتر کسی به آن اهمیت میدهد و اتفاقا بسیار مهم نی ز می باشد. هر کوله پشتی برای یک محدوده مشخص اندازه تنه کوهنورد مناسب       می باشد (باسن تا گردن).

دقت درمحدوده اندازه تنه کوهنورد در هنگام خريد كوله :

حال در موقع خرید کوله پشتی باید کوله ای را بخرید که اندازه تنه شما در محدوده اندازه ذکر شده کوله پشتی باشد. چنانچه اندازه تنه شما برای دو سایز مختلف کوله مناسب بود همیشه اندازه کوچکتر را انتخاب کنید. البته در ایران که اکثرا کوله های اروپایی به فروش می رسد هر کوله تنها در یک سایز ارایه می شود اما اکثر کوله های آمریکایی حداقل در سه سایز کوچک ، متوسط و بزرگ ارایه می شود و اینجاست که می توانید تفاوت تکنولوژی و دقت آمریکایی را با اروپایی مقایسه کنید. به همین دلیل، کاری که هنگام خرید در ایران باید بکنیم این است که چنانچه اندازه تنه ما در محدوده کوله انتخابی نبود باید یا به سراغ نوع دیگر برویم یا چنانچه اندازه تنه کوهنورد کوچک تر از محدوده بود و کوهنور مرد بود به سراغ مدل زنانه آن کوله برود.

تنظیم کوله پشتی روی بدن کوهنورد:


حالا که کوله پشتی مورد نظر خود را انتخاب کردید باید به بهترین نحو و متناسب با فیزیک بدنتان آن را تنظیم کنید. هدف از تنظیم، انتقال صحیح وزن بار به بدن شما است. به نحوی که حدود ۸۰٪ از وزن بار به روی پایین کمر و قسمت لگن منتقل شود و شانه های کوهنورد بیشتر نقش کنترل تعادل بار را داشته باشند. قبل از تنظیم کوله، آنرا با وزنی بین ۷ تا ۱۰ کیلوگرم پر کنید و بعد به سراغ مراحل تنظیم بروید. البته توصیه می شود هنگام بلند کردن کوله پشتی به جای کمر، زانو ها خم شوند و این در مورد برداشتن تمامی اشیا با هر مقدار وزنی صدق میکند.

(2)

براي تنظيم صحيح كوله پشتي و به اصطلاح فيت شدن آن روي بدن به روش زير عمل كنيد:

۱- ابتدا تمامی بند شانه و کمربند کوله را شل کنید. کوله را روی دوش قرار دهید، شانه ها را بالا بیاندازید تا کوله پشتی بالاتر قرار بگیرد، حال کمربند کوله پشتی را روی استخوان لگن خود تنظیم کنید و کمر بند کوله را سفت ببندید.

۲- بند شانه را با کشیدن رو به پایین سفت ببندید تا کوله به شما نزدیک شود.تسمه های شانه کوله پشتی باید طوری تنظیم شود که کوله از ناحیه آخرین مهره کمری که به موازات خط ناف در ناحیه پشتی قرار دارد پائین تر نیامده و شانه ها را در حالت عادی نگهدارد و گردن و شانه ها را آزار ندهد.

تمایل شانه ها به طرف جلو به جا ماندن آثار بند کوله ها و ایجاد قرمزی روی پوست افراد و افت کوله به سمت پائین از استاندارد نبودن کوله پشتی است.تسمه های کوله پشتی باید بطور متقارن تنظیم شده باشد عدم تقارن دو تسمه موجب بر هم خوردن تعادل بدن می شود.بهتراست از کوله پشتی هایی که دارای بند شانه  با حداقل عرض پنج سانتی متر است استفاده کنید. بند نازک کوله پشتی به رگ های عصبی و خونی آسیب وارد کرده و احتمال ایجاد دردهای عصبی مزمن و ناراحتی های پوستی را افزایش     می دهد.

۳- در پشت گردنتان، جایی که بندهای شانه به پشت کوله پشتی متصل می شوند توجه کنید. این قسمت باید در قسمت صاف بین دو کتف کمر شما قرار بگیرد. چنانچه محل آن درست نیست و این قسمت برای کوله پشتی شما قابل تنظیم است باید کوله پشتی را در آورید و محل آنرا در کوله پشتی خود تغییر دهید. این قسمت تنها برای کوله پشتی هایی عموما با حجم ۵۰ لیتر به بالا قابل تنظیم است و برای کوله های سبک تر نیازی به این تنظیم نیست و معمولا قابل تنظیم نیز نیستند.

۴- در کوله های بزرگ ، بندی به نام بند کوله کشی وجود دارد. این بند از بالای کوله با یک زاویه ۴۵ درجه روی شانه کوهنورد آمده است. در زمان کوله کشی و سنگین بودن کوله می توان با کشیدن این دو بند ، کوله  پشتی را به بدن نزدیک تر نگاه داشت و به بدن در تحمل وزن کوله کمک کرد. این بند در کوله های کوچک وجود ندارد چون نیازی هم ندارند. در کوله های کوچک تر بندی که در ابتدای بند شانه ها و کمی عقب تر از شانه کوهنورد قرار دارد را با بند کوله کشی اشتباه نگیرید و در حین حرکت آنرا نکشید بلکه این بند را تا انتها سفت کنید تا کوله کمترین فاصله را تا بدن شما داشته باشد.

۵- آخرین قسمت بستن بند سینه کوله پشتی است. توجه کنید این بند باید مقداری محکم باشد اما نباید موجب سختی تنفس و اختلال در آن باشد. به میزان مناسب آنرا سفت کنید تا  شانه های شما بر اثر وزن کوله به عقب متمایل نشوند و در طول بارکشی در وضعیت طبیعی بمانند.بهتر است اين بند را در هنگام فرود از شيبها ببنديد.

6- در نهایت اگر تنظیمات کوله پشتی را به خوبی انجام داده باشد، باید بتوانید یکی از زانوهای خود را ۹۰ درجه خم کنید. در این حالت کمربند کوله شما باید در راستای بالای ران شما و مماس با آن قرار بگیرد.


(3)

چيدمان كوله :

چيدن وسايل در كوله پشتي، روش و شيوه خاصي دارد كه عدم رعايت آن موجب بدبار شدن كوله، فشار زياد به بدن، جلوگيري از تحرك و راه رفتن صحيح و نيز گرفتن وقت زيادي جهت خارج كردن وسيله مورد نياز از كوله است.اگر وسايل بدجوري در كوله پشتي گذاشته شوند، ممكن است كه صدماتي به وسايل و خود كوله پشتي وارد نماييد.

در برنامه هاي كوهنوردي ،ابتدا بايد مشخص كنيد كه برنامه شما يك روزه است يا چند روزه؟اگر برنامه يك روزه داريد، كوله شما بايد متناسب با فعاليت يك روزه شما باشد، يعني يك كوله متوسط .

قبل از اينكه وسايل خود را درون كوله پشتي جاي دهيد، ابتدا آنها را تهيه و در روي يك سطح قرار دهيد.هيچ چيزي رادر داخل بطري هاي شيشه اي حمل نكنيد. چيزهايي مثل مربا، عسل و خوردنيهاي مشابه را در ظروف پلاستيكي حمل كنيد.ظروف شيشه اي هم سنگين هستند و هم احتمال شكسته شدن آنها بر اثر ضربه خوردن درون كوله وجود دارد كه در اين صورت فاجعه خواهد بود!

چنانچه به يك برنامه زمستاني و يا بهاره مي رويد كه احتمال خيس شدن وسايل وجود دارد، سعي كنيد كه كيسه هاي پلاستيكي براي آنها تهيه و اجناس خود را درون آنها قرار دهيد. توجه داشته باشيد كه كت، شلوار يا كيسه خواب پَر در صورت خيس شدن سه روز طول ميكشد كه خشك شوند. داشتن كاور كوله در رنگهاي مختلف در برنامه ها و فصول مختلف الزامي است.


(4)

اگر كوله چيني به طريقه مناسب صورت نگيرد ، مركز ثقل بدن دچار اختلال مي شود.در اين وضعيت فرد تحت تاثير نيرو به عقب و جلوخم شده و بنابراين مركز ثقل ديگر روي بدن شخص متمركز نيست و شخص ازحالت تعادل و ايستايي خارج مي شود.در چنين شرايطي بدن سعي مي كند به حالتي پايدار برسد تا از افتادن جلوگيري كند و اين امر در شرايطي كه كوله بر پشت حمل مي شود يعني تحميل فشاربيشتر بر ستون فقرات وكمر كه نتيجه آن آسيب ديدگي در اين ناحيه ها مي باشد.

بنابراين هرگاه بخواهيم براي حمل چيزي بر پشت ويا برداشتن چيزي از سطح زمين اقدام كنيم و تعادل خود را از دست ندهيم بايد مركز ثقل را نزديك بدن قراردهيم. اين كاريست كه بدن به صورت خودكار هميشه در تمام حالتهاي راه رفتن ،پريدن ، دويدن ، شيرجه زدن و... انجام مي دهد.

مواردي كه در هنگام چيدن كوله پشتي بايد مد نظر داشت :

1- توزيع مساوي وزن بين راست و چپ كوله.

2- دسترسي سريع به وسايل درون كوله و دانستن محل هر كدام از وسايل.

3- در راهپيمايي ساده ، براي استقرار بهتر، اقلام سنگين كمي بالاتراز كمر قرارداده شود.

4- در راهپيمايي سنگين، براي تعادل بيشتر سنگيني كوله نزديك به كمر قرار گيرد.

5- بسته بندي وسايل داخلي كوله كمك بزرگي براي پيدا كردن سريع آنهاست .بهتر است برخي اقلام مرتبط در كيسه هايي با رنگهاي متفاوت قراردهيم . مثل: كمكهاي اوليه ، غذا ، تنقلات و ...

6- از حجم داخلي ظروفي مثل ليوان و قابلمه مي توان براي جا دادن موارد ظريف و حساس استفاده كرد.

7- غذاي خود را زير كپسول خوراك پزي در كوله  قرار ندهيد.

8- از تمام فضاي داخلي كوله استفاده كنيد ، وقتي كه كوله را حمل مي كنيد نبايد اقلام داخل آن حركتي داشته باشند.

9- از تسمه هاي كوله جهت تنظيم فضاي داخلي كوله براي چيدن بهتر اقلام داخل كوله استفاده كنيد.

10- از تسمه هاي روي دسته كوله جهت نزديك كردن كوله به بدن استفاده شود.

11- کوله پشتی باید توسط کسی که آن را حمل می کند بسته شود. کـولـه پشتی موقعی خوب بسته شده که ضمن حرکت اگر چیزی بخواهید، فوراً روی آن دست بگذارید.

12- قبل از حركت و بعد از چينش وسايل در منزل ، كوله را بر پشت خود قرار داده  و نحوه قرارگيري كوله را بر پشت خود بيازماييد تا اشكالات احتمالي برطرف شود.

(5)

13- سعی شود وسایل و پوشاکی را که در مواقع ضروری و کلاً در طول روز به آن نیاز نیست در بخش زیرین کـولـه چیده شود و بهتر است برای جلوگیری از خیس شدن وسایل، مخصوصاً کیسه خــواب وپوشاک، آنها داخل کیسه های پلاستیکی قرار داده شوند. پس از آن وسایل سنگین تر خود شامل کنسروها و ... را در راستای ستون فقرات از قسمت بالای لگن نزدیک به بدن در قسمت بالای کوله قراردهید.

14- مواد غذایی مورد نیاز در طول روز مثل قمقمه، آب، تنقلات، غذای بین راه، کمکهای اولیه، بادگیر،کلاه، دستکش، چراغ قوه، چاقو، لیوان، طناب انفرادی، یک عدد کارابین را در جیبهای بغل و درب کوله جای دهید.

3 ناحيه مهم در كوله پشتي عبارتند از :

ناحيه 1 : اين ناحيه شامل قسمت پايين كوله مي شود و در آن اقلام سبك وزن مثل كيسه خواب قرار مي گيرد.( در      كوله هاي دو حجمي مي توان كنار كيسه خواب (در صورت بودن فضاي خالي) بعضي از پوشاك مثل بادگير و غيره را نيز جاي داد.)

ناحيه 2: اين ناحيه مختص وسايل سنگين مثل : آب ، غذا ،كنسرو ، تجهيزات كوهنوردي (كلنگ و باتوم و... در جيبهاي كنار كوله)، چادر و زير انداز( جيبهاي كنار كوله) و ... مي باشد از آنجايي كه اين ناحيه به پشت فرد نزديك است بهتر است كه وسايل نوك تيز كاملاً مهار شوند.

ناحيه 3 : در اين ناحيه وسايلي كه وزن متوسط دارند و حجيم هستند جاي ميگرند ، مثل : پوشاك و...


(6)

تقسيم بندي کوله پشتی ها از نظر كاربرد :

کوله های کوهپیمایی در اندازه های مختلفی دوخته و آماده      می شوند .زینی که در پشت کـــولـه تعبیه مـی شود، فشار بار را به ناحیه کتف ها و در صورت بستن کمربند کوله به بالای استخوان های لگن منتقل و در نتیجه از فشار وارده بر کـمر و کتف ها می کاهـد.کوله هاي كوهپيمايي عموماً دارای جیب های بغل بيشتري می باشند، اما در هنگام خرید باید سعی شود که عـرض اين کوله ها ازعـرض بدن شخص بیشتر نباشد.

کوله های کوهنوردی برای حمل بار در ساعتهای طولانی مناسب بوده و جیبهای کمتری در اطراف دارند.عرض کوله های فنی از عرض بدن کمتر بوده و در اطراف آن جیبی که برجسته باشد کار گذاشته نمی شود. جنس این نوع از کـوله ها در مقابل کشیده شدن بر روی سنگ ها از نوع معمولی مقاوم تر است. کم عـرض بودن این کـوله ها، به دلیل جلوگیری از درگیر شدنشان با سنگ به هنگام صعود دیواره ها و تنوره ها می باشد.

کوله های فنی - آلپی: از نظر ظاهرجزء شيكترين كوله ها مي باشند. گاها از جیب در اطراف آنها خبری نیست. همچنین طراح در طراحی آنها مكانهايي برای حمل وسایلی مانند چوب اسکی ، کرامپون ، تبرهای یخ و . . . رادر نظر گرفته است.

کوله هاي سنگ نوردی: کوله ای باریک و بلند که از عرض پهلوهای سنگ نورد باریک تر است تا دستهای سنگ نورد مانور بیشتری داشته باشند و سنگ نورد بتواند به راحتی از میان تنوره ها و شکاف ها عبور کند.

کوله هاي یخ نوردی: کوله ای کاملا ضد آب با ویژگی های کوله سنگ نوردی، اما داری بندهای مخصوص جهت حمل وسایل یخ نوردی.

کوله هاي غار نوردی: کوله ای بسیار کشیده و استوانه ای، با ظاهری بسیار ساده ، اما كاملا مقاوم و ضد آب.

کوله های مخصوص جهت برنامه های ویژه. مانند: امداد و نجات، شکار، پیمایش دره و جنگل، حمل کودک، پیمایش کویر و باربری.

(7)

مراقبت از کوله پشتی ها :

۱) از حمل ظرف شیشه ای در داخل کوله ها خودداری کنید زیرا احتمال شکسته شدن و در نتیجه پاره کردن کوله ها و خرابی آنها می باشد. ضمن آنکه وزن این ظروف غالباً سنگین نیز می باشد.

۲) در حمل مواد نفتی و یا هر چیز دیگری که احتمال نشت آن می رود باید دقت شود. این نوع مواد بایددر داخل ظروف کاملا آب بندی شده قرار گیرند .

۳) به هنگام حمایت یا حمل کوله با طناب از دیواره توجه شود که طناب یا کارابین حتماً از داخل یکی از بندهای کتف و حلقه حمایت کوله عبور داده شود و تنها به بند حمایت اکتفا نشود.

۴) به هنـگام استراحت سعی شود پشت کـوله که معمولاً مـرطوب می باشد به سمت خورشید قرارگیرد تا رطوبت تا حدودی گرفته شود.

۵) در مواقع استراحت کوله را در جای مناسب قرار دهید تا از غلطیدن به پایین جلوگیری شود.

۶) چنانچه کـولـه پشتی شما کثیف شد؛  می توانید آنرا با آب نیم گـرم و صابون بشویید و از حـرارت مستقیم به آن جـلـوگیری کنید. از شستن کـولـه  با مـواد شیمیایی ، چنگ زدن و انداختن درماشین لباسشویی خودداری نمایید زیرا مواد ضد آب آن بعد از مدتی از بین خواهد رفت.

۷) هنگام مراجعت از برنامه کوه  حتماً کـولـه خود را از ظروف کثیف یا مواد غذایی مانده از برنامه و نیزلباسهای خیس و کثیف تخلیه کنید.

۸) می توان کاوری جهت مراقبت از کوله در مقابل باران و خیس شدن آن تهیه کنیم. (پارچه ای ضدآب به اندازه سطح کوله تهیه و دور آن کش می دوزیم. هنگام حرکت در زیر باران و یا در مواقعی که کوله دربیرون چادر است می توان از آن استفاده کرد).

۹) چنانچه در کوله پشتی پارگی مشاهده کردید در اسرع وقت آن را ترمیم کنید.

10) قبل از اجرای برنامه از سالم بودن کوله، بندها و گيره هاي آن اطمینان حاصل کنید.

۱۱) اغلب مشاهده می شود که در برنامه های بلند مدت که مجبور می شویم کوله پشتی خود راداخل صندوق اتوبوسها و یا باربند قرار دهیم با مشکل کثیف شدن، خیس شدن و یا پاره شدن کوله مواجه هستیم. بهتر است کیسه ای برای حفاظت کوله تهیه کنیم.

(8)

نکته مهم :

مجموع وزنی که یک فرد مجاز به حمل آن است برای افراد با تناسب اندام حداکثر یک سوم وزن شخص و برای افراد عادی حداکثر یک چهارم وزن فرد می باشد.

نكته : کوله ای که در برنامه های مختلف از آن استفاده میکنید باید دارای رنگ مناسب باشد. یعنی رنگی مخالف رنگ محیط داشته باشد تا از فواصل دور نمایان باشد استفاد از روکش کوله (کاور) با زنگ های مختلف که هم رنگ محیط نباشد. برای مثال در محیط برفی از روکش قرمز، در جنگل از نارنجی یا زرد و در شب یا محیط های تاریک از رنگ سفید یا روکش شبرنگ استفاده نمایید.


منابع:

_سایت رسمی فدراسیون کوهنوردی و صعودهای ورزشی اسلامی

_وبلاگ آوای کوهستان

_ وبلاگ گروه کوهنوردی گیلانا

_ سایت انجمن کوهنوردان ایران


جهت دریافت فایل PDF کلیک نمائید.

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

آمار بازدید سایت

امروز90
دیروز1179
هفته جاری7392
ماه جاری21256
کل بازدید1209786

تعداد افراد آنلاین
19
نفر

آدرس گروه